လုမ်းတြႃးထႆး တႅပ်းတတ်း ၸွမ်ၽွင်းလူင်ၵဝ်ႇ ထၵ်းသိၼ် တၵ်းလႆႈတူၵ်းၶွၵ်ႈ 1 ပီ
ဝၼ်းဢင်းၵၢၼ်း၊ သႅပ်ႇထႅမ်ႇပႃႇ 9၊ 2025
လုမ်းတြႃးသုင်သုတ်း မိူင်းထႆး တႅပ်းတတ်းဝႃႈ ၸွမ်ၽွင်းလူင်ၵဝ်ႇ ထၵ်းသိၼ် တေလႆႈတူၵ်းၶွၵ်ႈ ၼိုင်ႈပီၼႆသေ ပဵၼ်လွင်ႈတုမ်ႉတိူဝ်ႉ ၶိူဝ်းၶုၼ်ၵၢၼ်မိူင်း ဢၼ်မီးဢႃႇၼႃႇၼၼ်ႉထႅင်ႈ ၼႆယဝ်ႉ။
ၶေႃႈတႅပ်းတတ်းၼႆႉ ၵဵဝ်ႇၵပ်းလူၺ်ႈ လိူင်ႈဢၼ်မၼ်းယၢမ်ႈတူၵ်းၶွၵ်ႈ ပီယၢဝ်းၶၢဝ်းႁိုင် ယွၼ်ႉၵိၼ်ငိုၼ်း ၵူၺ်းၵႃႈ လႆႈယူႇၼႂ်းႁွင်ႈၶွၵ်ႈ ဢမ်ႇတဵမ်ဝၼ်း ယွၼ်ႉလႆႈၶၢႆႉၵႂႃႇႁူင်းယႃ။
မိူဝ်ႈဝၼ်းဢင်းၵၢၼ်းၼၼ်ႉ လုမ်းတြႃးသုင်သုတ်း တႅပ်းတတ်းဝႃႈ လွင်ႈဢၼ် လႆႈၶၢႆႉတီႈယူႇ ဢၼ်ၼႆႉ ဢမ်ႇၸွမ်းမၢႆမီႈ - လႄႈ ၽူႈမီးဢႃႇယု 76 ပီၼၼ်ႉ တေလႆႈၶၢမ်ႇတၢမ်ႇၶွၵ်ႈ ၼႆယဝ်ႉ။
ထၵ်းသိၼ် လႄႈ ၵူၼ်းႁိူၼ်းမၼ်း လႆႈဢုပ်ႉပိူင်ႇ ၵၢၼ်မိူင်းထႆး ၸဵမ်မိူဝ်ႈ မၼ်းလႆႈထုၵ်ႇလိူၵ်ႈတင်ႈ ပဵၼ်ၸွမ်ၽွင်းလူင် မိူဝ်ႈပီ 2001 ၼၼ်ႉသေ လုၵ်ႈယိင်းမၼ်း ၽႄႊထွင်ႊထၢၼ်ႊ ယၢမ်ႈပဵၼ် ၽူႈဢွၼ်ႁူဝ်မႃးသေတႃႉ ယွၼ်ႉလွင်ႈလၢတ်ႈၾူၼ်း ဢၼ်ႁူဝ်ႈဢွၵ်ႇမႃးၼၼ်ႉလႄႈ လႆႈထုၵ်ႇထွၼ်ဢွၵ်ႇ မိူဝ်ႈလိူၼ်ပူၼ်ႉမႃး။
ဝၢႆးသေ ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ ၶေႃႈတႅပ်းတတ်း ဢမ်ႇႁိုင်သင်ၼၼ်ႉ ထၵ်းသိၼ် ပိုၼ်ၽၢဝ်ႇ ၼိူဝ်သိုဝ်ႇတူင်ႇဝူင်းၵူၼ်းဝႃႈ “ပိၵ်ႉသမ်ႉဝႃႈ ၵဝ်ၶႃႈ လႆႈသုမ်း လွင်ႈလွတ်ႈလႅဝ်း ၽၢႆႇတူဝ်ၶိင်းသေတႃႉ ၵဝ်ၶႃႈ တိုၵ်ႉတေမီး လွင်ႈလွတ်ႈလႅဝ်း ပၢႆးဝူၼ်ႉ တႃႇၽွၼ်းလီ ဝၢၼ်ႈမိူင်း လႄႈ ၵူၼ်းမိူင်း” ၼႆယဝ်ႉ။
ယဝ်ႉၵေႃႈ ပၼ်ၵႂၢမ်းမၼ်ႈဝႃႈ တေထိင်းသိမ်းႁႅင်းၸႂ် တႃႇတေႁဵတ်းၵၢၼ်ပၼ် ၶိူဝ်းၶုၼ် မိူင်းထႆး လႄႈ ၵူၼ်းမိူင်း ၼႆယဝ်ႉ။
ၸွမ်ၽွင်းလူင်ၵဝ်ႇၼႆႉ လႆႈထုၵ်ႇ သိုၵ်းလုၵ်ႉၽိုၼ်ႉ ထွၼ်ဢွၵ်ႇ မိူဝ်ႈပီ 2006 သေ လႆႈယူႇသဝ်း ၼႂ်းမိူင်း ဢၼ်မၼ်း တမ်းဝၢင်းဝႆႉ ႁင်းၶေႃၼၼ်ႉ ပီယၢဝ်းၶၢဝ်းႁိုင် ၵမ်ႈၼမ် တီႈဝဵင်းတူႇပၢႆး။
မိူဝ်ႈမၼ်းၸဝ်ႈပွၵ်ႈမႃးမိူင်းထႆး မိူဝ်ႈပီ 2023 ၼၼ်ႉ လႆႈဢဝ်လိူင်ႈမၼ်းၸဝ်ႈ ၵမ်းလဵဝ်သေ လႆႈႁူႉဝႃႈ မၼ်းၸဝ်ႈ ၵိၼ်ငိုၼ်း လႄႈ ၸႂ်ႉတိုဝ်းဢႃႇၼႃႇ ၽိတ်းပိူင်ႈ ၼႂ်းၶၢဝ်းတၢင်း ဢၼ်မၼ်းၸဝ်ႈ ႁၢပ်ႇၵၢၼ်ၼၼ်ႉသေ လႆႈတူၵ်းၶွၵ်ႈ 8 ပီ ၼႆယဝ်ႉ။
ၵူၺ်းၵႃႈ ထၵ်းသိၼ် လႆႈယူႇၼႂ်းႁွင်ႈၶွၵ်ႈ ၶၢဝ်းတၢင်း ၸူဝ်ႈမူင်းၵွႆး ၵွၼ်ႇမၼ်းၸင်ႇ တၢင်ႇလၢတ်ႈ လွင်ႈတၢင်းပဵၼ် ႁူဝ်ၸႂ် - ဝၢႆးၼၼ်ႉ လႆႈၶၢႆႉၵႂႃႇ တီႈႁူင်းယႃလူင် ပလိၵ်ႈ မိူင်းထႆး ဢၼ်မီး ႁွင်ႈၶွၵ်ႈ ဢၼ်ၶိုၵ်ႉၶႅမ်ႉၼၼ်ႉယဝ်ႉ။
ဝၢႆးသေ မၼ်းယွၼ်းၶႂၢင်ႉ ၶုၼ်ႁေႃၶမ်းယဝ်ႉ ၶုၼ်ႁေႃၶမ်းထႆး ၸင်ႇလႅၵ်ႈလၢႆႈပၼ်တူတ်ႈတၢမ်ႇမၼ်း ႁႂ်ႈပဵၼ် ၼိုင်ႈပီ။
ထၵ်းသိၼ် လႆႈယူႇႁူင်းယႃ 6 လိူၼ်သေ လႆႈလွတ်ႈဢွၵ်ႇၶွၵ်ႈသေ ၶၢႆႉၵႂႃႇယူႇတီႈႁိူၼ်းမၼ်း တီႈဝဵင်းၵုင်းထဵပ်ႈ။
မိူဝ်ႈဝၼ်းဢႃးတိတ်ႉၼၼ်ႉ ၽူႈတႅပ်းတတ်းတြႃး လုမ်းတြႃးသုင်သုတ်း ၵေႃႉ႞ ဢွၵ်ႇၶေႃႈပိုၼ်ၽၢဝ်ႇဝႃႈ ထၵ်းသိၼ် လႆႈႁူႉဝႆႉ ဢမ်ႇၼၼ် ႁူႉဝႆႉဝႃႈ မၼ်းဢမ်ႇၸႂ်ႈ ငဝ်းလၢႆး ဢၼ်ၶိုၵ်ႉၶၵ်ႉ ဢမ်ႇၼၼ် ဢၼ်လႆႈမႆႈၸႂ် ၼႆယဝ်ႉ။
ထၵ်းသိၼ်ၼႆႉ ပဵၼ်ဝႆႉသၢႆငၢႆ ဢၼ်မီးတၢင်းပဵၼ် ၶၢဝ်းယၢဝ်း သေတႃႉၵေႃႈ မၼ်းၸၢင်ႈယူတ်းယႃ ၼင်ႇၵူၼ်းပဵၼ် ဢၼ်ယူႇၼွၵ်ႈႁူင်းယႃ လႄႈ လွင်ႈယူႇႁူင်းယႃၼၼ်ႉ ပဵၼ်လွင်ႈဢမ်ႇၸွမ်းမၢႆမီႈ ၼႆ ၽူႈတႅပ်းတတ်းတြႃး လၢတ်ႈၵႂႃႇ ၽွင်းမိူဝ်ႈ တႅပ်းတတ်းတြႃးယဝ်ႉ။
ငိူၼ်ႈငဝ်ႈၶၢဝ်ႇ
[မႄးထတ်း | မႄးထတ်းငဝ်ႈငႃႇ]- Tessa Wong. "Thai court rules ex-PM Thaksin must serve one year in jail" — BBC News, September 9, 2025
- Rebecca Ratcliffe. "Thaksin Shinawatra jailed by Thailand supreme court for one year in major blow to former prime minister" — The Guardian, September 9, 2025
- Helen Regan and Kocha Olarn. "Thailand’s top court orders former prime minister Thaksin Shinawatra to spend one year in jail" — CNN, September 9, 2025
- Panarat Thepgumpanat and Panu Wongcha-um. "Thai ex-PM Thaksin Shinawatra jailed as court rules hospital stay unjustified" — Reuters, September 9, 2025
